Matcha Latte là thức uống được yêu thích nhờ hương vị đặc trưng và hàm lượng chất chống oxy hóa cao, nhưng với người đang bị thiếu máu. Việc uống loại đồ uống này thường xuyên và với liều lượng lớn lại tiềm ẩn một rủi ro ít được nhắc đến. Cản trở khả năng hấp thu sắt của cơ thể. Bài viết này phân tích cơ chế sinh hóa đứng sau hiện tượng này dựa trên các nghiên cứu dinh dưỡng đã được công bố.
Vì Sao Matcha Latte Có Thể Cản Trở Quá Trình Hấp Thu Sắt Trong Cơ Thể?
Matcha là bột trà xanh nghiền mịn từ lá chè được che bóng trước khi thu hoạch. Do đó chứa hàm lượng catechin — đặc biệt là epigallocatechin gallate (EGCG). Cao hơn đáng kể so với trà xanh pha thông thường. Khi uống cùng hoặc ngay sau bữa ăn, các hợp chất polyphenol này, cùng với tanin có trong matcha. Có khả năng liên kết với sắt non-heme. Dạng sắt có trong thực vật, ngũ cốc và phần lớn viên uống bổ sung sắt ngay trong đường tiêu hóa. Tạo thành phức hợp khó tan và khiến cơ thể khó hấp thu.
Nghiên cứu kinh điển của Hurrell và cộng sự trên tạp chí British Journal of Nutrition đã định lượng mối quan hệ này. Mức độ hấp thu sắt tương đối giảm theo hàm lượng polyphenol trong đồ uống, và trà. Bao gồm cả trà xanh dạng bột như matcha. Nằm trong nhóm ức chế hấp thu sắt mạnh nhất khi so với cà phê hay các loại trà thảo mộc.
Một nghiên cứu khác được công bố trên American Journal of Clinical Nutrition cũng cho thấy chiết xuất trà xanh khi thêm vào khẩu phần ăn. Làm giảm rõ rệt lượng sắt non-heme được hấp thu. Đặc biệt khi bữa ăn có ít vitamin C. Yếu tố vốn giúp trung hòa tác động ức chế của polyphenol. Đây chính là lý do vì sao loại đồ uống này, nếu uống cùng bữa ăn giàu sắt thực vật, có thể làm giảm hiệu quả bổ sung sắt ở người đang thiếu máu.
Uống Matcha Latte Với Liều Lượng Nào Thì Ảnh Hưởng Đến Người Thiếu Máu?
Mức độ ảnh hưởng của thức uống này đến hấp thu sắt phụ thuộc vào liều lượng polyphenol tiêu thụ. Không phải là hiện tượng “tất cả hoặc không có gì”. Các trường hợp thiếu máu do thiếu sắt liên quan đến trà xanh. Được ghi nhận trong y văn thường xảy ra ở người tiêu thụ lượng rất lớn. Một báo cáo trên BMJ mô tả. Trường hợp thiếu máu thiếu sắt kéo dài dù đã bổ sung sắt. Nguyên nhân được truy về thói quen uống hơn 1,5 lít trà xanh mỗi ngày trong thời gian dài. Với người uống Matcha Latte ở mức 1-2 ly mỗi ngày và có chế độ ăn cân bằng. Mức độ ảnh hưởng đến dự trữ sắt thường không đáng kể.
Tuy nhiên, với người đã được chẩn đoán thiếu máu thiếu sắt hoặc đang trong quá trình điều trị bằng viên uống bổ sung sắt. Ngay cả một lượng nhỏ trà matcha pha sữa uống cùng thời điểm với bữa ăn hoặc viên sắt. Cũng có thể làm giảm hiệu quả hấp thu trong chính bữa ăn đó. Do phản ứng ức chế xảy ra ngay tại thời điểm tiêu hóa chứ không tích lũy dần theo thời gian. Nói cách khác, vấn đề không nằm ở tổng lượng matcha tiêu thụ trong ngày. Mà nằm ở việc uống matcha có trùng thời điểm với nguồn sắt hay không.
Người Bị Thiếu Máu Nên Uống Matcha Latte Như Thế Nào Để Hạn Chế Rủi Ro?
Nguyên tắc thực hành phổ biến nhất được các nghiên cứu dinh dưỡng khuyến nghị. Là tách thời điểm uống trà giàu polyphenol ra khỏi bữa ăn giàu sắt hoặc thời điểm uống viên sắt. Thay vì loại bỏ hoàn toàn matcha khỏi chế độ ăn. Khoảng cách tối thiểu được đề xuất là 1-2 giờ trước hoặc sau bữa ăn chính hoặc sau khi uống viên bổ sung sắt.
Bên cạnh việc giãn cách thời gian, một số yếu tố khác cũng có thể làm giảm mức độ ức chế hấp thu sắt của loại đồ uống này.
- Kết hợp bữa ăn giàu sắt với thực phẩm chứa vitamin C (cam, ổi, ớt chuông). Giúp tăng khả năng hấp thu sắt non-heme. Phần nào bù trừ tác động của polyphenol.
- Ưu tiên nguồn sắt heme (thịt đỏ, gan) trong bữa ăn có dùng matcha. Vì loại sắt này ít bị ảnh hưởng bởi tanin và catechin hơn sắt thực vật.
- Theo dõi định kỳ chỉ số ferritin và công thức máu nếu có thói quen uống loại thức uống này thường xuyên. Kết hợp với chế độ ăn ít đa dạng nguồn sắt. Để phát hiện sớm dấu hiệu thiếu sắt tiến triển.
Những điều chỉnh đơn giản này giúp người thiếu máu vẫn giữ được thói quen thưởng thức loại đồ uống này. Mà không làm gián đoạn quá trình cải thiện dự trữ sắt trong cơ thể.
Kết Luận
Matcha Latte không phải là nguyên nhân trực tiếp gây thiếu máu, nhưng với người đã có tình trạng thiếu sắt sẵn có. Catechin và tanin trong matcha có thể làm giảm hiệu quả hấp thu sắt non-heme. Nếu uống cùng thời điểm với bữa ăn hoặc viên bổ sung sắt. Bằng chứng khoa học cho thấy mức độ ảnh hưởng phụ thuộc chủ yếu vào liều lượng và thời điểm tiêu thụ. Chứ không phải bản thân việc uống thức uống này là có hại. Với người bị thiếu máu, giải pháp thực tế nhất là giãn cách Matcha Latte với bữa ăn giàu sắt khoảng 1-2 giờ. Đồng thời bổ sung vitamin C trong khẩu phần để tối ưu hóa khả năng hấp thu sắt của cơ thể.
Xem thêm: https://cskhoe.com/thit-bo-cho-nguoi-thieu-mau/
Xem thêm: https://medlatec.vn/tin-tuc/uong-nhieu-matcha-co-gay-thieu-mau-khong-va-cach-dung-dung-cach