Nụ hôn là biểu hiện của tình yêu thương, đặc biệt với trẻ nhỏ – ai cũng muốn “cắn” một cái vào má phúng phính hay hôn lên đôi môi chúm chím. Nhưng bạn có biết rằng chỉ một nụ hôn thôi cũng có thể truyền hàng triệu vi khuẩn và virus từ người lớn sang bé?
Các chuyên gia nhi khoa hàng đầu như BS Trương Hữu Khanh (nguyên Trưởng khoa Nhiễm – Thần kinh, BV Nhi Đồng 1) và BS CKI Lê Thu Trang liên tục cảnh báo: trẻ dưới 3 tuổi, đặc biệt trẻ sơ sinh và trẻ dưới 6 tháng, hệ miễn dịch còn rất non nớt, một nụ hôn từ người lớn (dù chỉ hơi cảm cúm) cũng đủ khiến bé phải nhập viện cấp cứu.
Dưới đây là 7 bệnh truyền nhiễm phổ biến nhất dễ lây qua nước bọt mà cha mẹ tuyệt đối không được chủ quan.
1. Cúm và các virus hô hấp (RSV, Rhinovirus, Adenovirus…)
Người lớn chỉ hơi “xổ mũi tí xíu” nhưng với trẻ sơ sinh có thể diễn tiến thành viêm tiểu phế quản, viêm phổi nặng, phải thở máy. Mùa lạnh năm nào cũng có hàng trăm bé nhập viện chỉ vì “ông bà, cô chú hôn một cái cho thương”.
2. Herpes miệng (HSV-1) – mụn rộp, nhiệt miệng nặng
Người lớn chỉ nổi vài nốt mụn rộp nhỏ ở mép, tự khỏi sau vài ngày. Nhưng khi lây sang trẻ nhỏ, đặc biệt trẻ dưới 1 tuổi, virus có thể tấn công não, mắt, gây viêm màng não herpes, viêm giác mạc, thậm chí tử vong hoặc để lại di chứng mù lòa suốt đời. Nhiều bé phải nằm ICU hàng tuần chỉ vì một nụ hôn của người thân đang bị nhiệt miệng.
3. Tay chân miệng
Virus Coxsackie trong nước bọt rất “thích” trẻ dưới 5 tuổi. Người lớn có thể mang virus mà không có triệu chứng gì, hôn bé một cái là lây ngay. Bé sẽ sốt cao, loét miệng đau đến không ăn được, nổi bóng nước tay chân, nặng hơn có thể biến chứng viêm màng não, viêm cơ tim. Mùa hè thu nào cũng bùng phát vì thói quen hôn hít trẻ.
4. Sởi
Chỉ cần người lớn tiếp xúc với người bệnh sởi (hoặc mang virus mà chưa có triệu chứng), rồi về hôn con là lây. Trẻ chưa tiêm vaccine hoặc chưa đủ mũi sẽ sốt rất cao, phát ban toàn thân, biến chứng viêm phổi, viêm não cực kỳ nguy hiểm. Năm 2019 từng có hàng nghìn trẻ nhập viện vì sởi, rất nhiều trường hợp chỉ vì “cô chú đến chơi hôn một cái”.
5. Quai bị
Virus quai bị lây cực mạnh qua nước bọt. Trẻ trai lớn lên có thể bị vô sinh do viêm tinh hoàn. Nhiều phụ huynh vẫn nghĩ “quai bị nhẹ thôi”, nhưng thực tế có bé bị viêm màng não, điếc thần kinh do quai bị. Vaccine 3 trong 1 (sởi – quai bị – rubella) đã có, nhưng nếu chưa tiêm đủ thì vẫn có nguy cơ.
6. Thủy đậu
Người lớn từng bị thủy đậu rồi vẫn có thể mang virus zona trong người. Khi hệ miễn dịch giảm, zona hoạt động lại, hôn trẻ là lây thủy đậu ngay. Trẻ nhỏ bị thủy đậu rất dễ bội nhiễm da, để lại sẹo rỗ vĩnh viễn, nặng hơn là viêm phổi, viêm não. Nhiều bé phải nằm viện truyền Acyclovir liều cao.
7. Ho gà
Đây là “sát thủ thầm lặng” của trẻ sơ sinh. Vi khuẩn Bordetella pertussis lây qua giọt bắn và nước bọt. Trẻ dưới 6 tháng chưa tiêm đủ vaccine ho gà thường ho từng cơn dữ dội, tím tái, ngừng thở, dễ tử vong. Có những trường hợp cả nhà không ai ho, chỉ có người chỉ hơi “rát họng” thôi mà hôn bé, vài tuần sau bé ho gà nặng phải thở máy.
Lời khuyên thực tế từ các bác sĩ nhi
Tuyệt đối không hôn miệng trẻ, dù là cha mẹ.
Không để người lạ, khách khứa hôn bé (cái này khó nhưng phải nói “không” vì sức khỏe con).
Nếu muốn thể hiện tình yêu, hãy hôn lên tóc, lên tay, lên chân hoặc ôm ấp thôi.
Khi người lớn bị cảm, cúm, nhiệt miệng, zona, thủy đậu… tuyệt đối không lại gần bé.
Tiêm vaccine đầy đủ và đúng lịch là cách bảo vệ tốt nhất (sởi – quai bị – rubella, thủy đậu, ho gà, cúm…).
Rửa tay sạch trước khi bế bé, đeo khẩu trang nếu đang có bệnh nhẹ.
Yêu thương không cần phải qua nụ hôn môi mới chứng minh được. Một cái ôm thật chặt, một cái vuốt tóc, một ánh mắt trìu mến còn quý giá hơn rất nhiều.
Hãy chia sẻ bài viết này để nhiều phụ huynh khác biết mà bảo vệ con mình và con mình nhé. Bé khỏe mạnh mới là điều quan trọng nhất!